Duurzaamheid van aluminium:
van versnipperd verhaal naar één krachtige stem
3 juli 2026
Duurzaamheid staat vandaag centraal in de bouwsector. Toch wordt het debat vaak gereduceerd tot één indicator, zoals de CO₂-uitstoot van materialen. Hoewel die parameter belangrijk is, vertelt ze slechts een deel van het verhaal. Daarom hebben FAC, Aluminium Center Belgium, systeemleveranciers en extrudeurs de handen in elkaar geslagen om te komen tot een eenduidig en onderbouwd duurzaamheidsverhaal voor aluminium.
Daartoe werd de werkgroep Duurzaamheid & Recyclage van Aluminium opgericht.
De werkgroep ging begin 2026 van start onder leiding van facilitator Paul Roman, onafhankelijk duurzaamheidsexpert, voorheen actief bij Saint-Gobain. De ambitie is duidelijk: de sector met één stem laten spreken over duurzaamheid, circulariteit en recyclage van aluminium, en ervoor zorgen dat aluminium op een correcte en objectieve manier wordt beoordeeld binnen de toekomstige bouwregelgeving.
Eerste analysefase afgerond
De werkgroep bracht de voorbije maanden de huidige situatie in kaart. Uit deze analyse bleek dat er vandaag nog verschillende interpretaties en berekeningsmethodes bestaan voor de milieu-impact van gerecycleerd aluminium. Dat leidt niet alleen tot verwarring in de markt, maar maakt het ook moeilijk om materialen op een eerlijke en consistente manier met elkaar te vergelijken.
Om die reden streeft de sector naar meer transparantie en een uniforme aanpak. Daarbij wordt gewerkt aan een gemeenschappelijke communicatie over de milieu-impact van aluminium, gebaseerd op objectieve data en internationaal erkende methodologieën.
Recyclage als belangrijke troef
Aluminium beschikt over sterke duurzaamheidskenmerken. Het materiaal heeft een lange levensduur en kan zonder kwaliteitsverlies steeds opnieuw worden gerecycleerd. Bovendien vraagt het recycleren van aluminium slechts ongeveer 5% van de energie die nodig is voor de productie van primair aluminium.
Tegelijk wil de sector een genuanceerd verhaal brengen. De milieu-impact van aluminium wordt immers niet alleen bepaald door het aandeel gerecycleerd materiaal, maar ook door de oorsprong van het primaire aluminium, de gebruikte productiemethoden en de manier waarop de milieu-impact wordt berekend. Daarom kiest de werkgroep ervoor om haar communicatie te baseren op de CUT-OFF-methodologie, zoals toegepast binnen de Europese norm EN 15804+A2 voor bouwproducten. Deze methode zorgt voor consistente en vergelijkbare berekeningen tussen materialen en producenten.
Praktische gids voor de markt
Als een van de eerste concrete resultaten wil de werkgroep een praktische gids opstellen over duurzaamheid en recyclage van aluminium. Die gids zal bouwprofessionals, architecten en voorschrijvers ondersteunen bij het correct interpreteren van duurzaamheidsgegevens.
Daarnaast onderzoekt de sector een CO₂-classificatiesysteem voor aluminium. Zo wil de sector transparantie bevorderen, greenwashing tegengaan en gebruikers helpen om materialen op een objectieve manier te vergelijken. Meer informatie hierover volgt zodra dit traject verder is uitgewerkt.
TOTEM als strategisch dossier
Een van de belangrijkste prioriteiten voor de werkgroep is de Belgische milieudatabank TOTEM (Tool to Optimise the Total Environmental impact of Materials). TOTEM is de Belgische rekentool waarmee de milieu-impact van bouwmaterialen en gebouwen objectief kan worden berekend en vergeleken.
|
Breed gedragen sectorinitiatief De werkgroep Duurzaamheid & Recyclage van Aluminium verenigt een brede vertegenwoordiging van de Belgische aluminiumsector. De volgende bedrijven nemen actief deel aan de werkzaamheden: Aliplast, AluK, E-MAX Aluminium Profielen, Hydro Building Systems Belgium (Sapa), Hydro Extrusion Netherlands, Reynaers Aluminium, Schüco Belgium en Sprangers Aluminium. Aluprof Belgium, Decalu, Novastruct en Van Beveren Aluminium zijn eveneens betrokken bij het traject en volgen de werkzaamheden op. |
De tool werd ontwikkeld door de drie gewesten en wordt vanaf 2028 verplicht voor nieuwbouwprojecten groter dan 1.000 m².
Vanaf 2030 geldt deze verplichting ook voor alle nieuwbouwwoningen, inclusief bindende grenswaarden.
TOTEM vormt bovendien de verplichte rekenbasis voor het toekomstige M-peil (materiaalprestatiepeil) in Vlaanderen. Daarmee wordt uitvoering gegeven aan de Europese Energy Performance of Buildings Directive (EPBD), die voorschrijft dat naast de energieprestaties ook de materiaalgebonden milieu-impact van gebouwen moet worden beoordeeld.
De werkgroep stelt vast dat de huidige gegevens voor aluminium in TOTEM niet altijd representatief zijn voor de prestaties van moderne aluminiumtoepassingen, en dat bepaalde voordelen van aluminium onvoldoende worden meegenomen in de berekeningen. Daarom wil de sector actief bijdragen aan het aanleveren van coherente en representatieve data, zodat aluminium op een correcte en evenwichtige manier wordt beoordeeld binnen toekomstige milieuprestatieberekeningen.
De werkgroep wil hierover ook de dialoog aangaan met stakeholders zoals BCCA, OVAM, VITO, Buildwise, Agoria, de Belgian Green Building Council en het NAV.
Bouwen aan een duurzame toekomst
Met de werkgroep Duurzaamheid & Recyclage van Aluminium zet de sector een belangrijke stap richting een sterker, transparanter en toekomstgericht duurzaamheidsverhaal. Door kennis te bundelen, data te harmoniseren en gezamenlijk prioriteiten te bepalen, wil de sector bijdragen aan een objectieve beoordeling van bouwmaterialen en een evenwichtiger duurzaamheidsdebat.
Een debat waarin niet één cijfer centraal staat, maar de volledige levenscyclus van een materiaal, van productie en gebruik tot hergebruik en recyclage.